Dijital Okuryazarlık Nedir?

Dijital Okuryazarlık Nedir?

Dijital okuryazarlık, iki terimin birleşmesiyle ortaya çıkmıştır. Okuryazarlık, bilgiyi okumak ve bilgiyi düzgün bir şekilde aktarmaktır. Dijital ise bilginin sembolik halidir. Dijital okuryazarlık, elde edilen bilgiyi doğru bir şekilde anlama, düşünme, yorumlama gibi temel becerilere sahiptir. Teknolojinin hızla gelişimi ile aramıza katılan bu kavram, varlığı çok eskiye dayansa da adını bu zamanlar da çok sık duyurmaya başlamıştır. Bu kavramın hızla yayılmasındaki en temel etken ise gelişen teknolojiyle insanların bilgileri daha doğru anlamasını ve daha doğru yorumlamasını sağlamaktır. Artan sosyal medya ve internet siteleriyle herkesin ihtiyaç duyduğu ve öğrenmesi gereken bir beceridir.

Dijital Okuryazarlığın Önemi

Hayatımızın her anında kullandığımız interneti doğru anlamak ve doğru kullanmak için dijital okuryazar olmak şarttır. Medya uzmanlarının ve eğitimcilerin son zamanlarda en çok önemsediği konulardan birisi olmuştur. Her öğrenci dijital okuryazarlık eğitimi almalıdır çünkü bugünün çocukları ve gençleri interneti en etkili bilgi kaynağı olarak görmektedirler. Dijital okuryazarlık eğitimi alan bireyler, içerik bulma ve içeriği tüketme konusunda oldukça başarılı olmaktadırlar. İnternette faydalı içeriklerin yanı sıra zararlı ve riskli içeriklerde bulunmaktadır. Çocukların neyin zararlı bilgi neyin faydalı bilgi olduğunu anlamları ve bilgiyi çözümlemeleri için almaları gereken bir eğitimdir. Dijital okuryazarlık eğitimi alan birey ne paylaşması gerektiğini ve ne paylaşmaması gerektiğinin bilincinde olur. Daha sonra güçlü parolalar oluşturmayı, gizlilik ayarlarının kullanımını ve anlamayı öğrenir. Bundan 5-6 yıl sonrasına baktığımızda dijital okuryazar olmayan bireylerin hayata ve gelişen dünyaya karşı zorlandıkları görülecektir. Dijital okuryazarlığın en önemli kısmı ise insanları bilinçlendirerek siber zorba tehlikesinin önüne geçmektir. Gelişen teknoloji ile internetin zararlarını en aza indirmek için dijital okuryazar olmak önemlidir.

Dijital Okuryazarlık Aşamaları

Dijital okuryazarlık 3 aşamadan oluşur. Bu aşamalar aslında bilgiyi nasıl doğru kullanacağımızı gösterir.

Ø Teknolojinin Doğru Şekilde Kullanılması: Teknoloji ile iç içe yaşayan birçok insan, teknolojiyi yanlış kullanmaktadır. Bu aşamada istenilen amaç bireylerin teknolojiyi doğru bir şekilde kullanmasıdır.

Ø Kullandığını Anlayabilme: Etkili bir şekilde kullanılan teknoloji bizi bir adım öne atar. Amaç sadece teknolojiyi kullanmak değildir. Teknolojinin bize aktardıklarını doğru görmek ve doğru bir şekilde anlamaktır. Bu aşamada istenilen amaç teknolojinin bize sunduklarını doğru bir şekilde anlamaktır. Bu aşamayı kazanan bir birey aynı zamanda eleştirel düşünme ve değerlendirme becerisini de kazanmış olur.

Ø Üretkenlik: Üretme, hep hayatımızda olan bir aşamadır. İnsanoğlu varlığının bu yana hep üretmiştir. Dijital okuryazarlıkta üretkenlikte oldukça önemlidir. Çoğalan sosyal mecralara uyum sağlamak ve bunları takip etmek için üretmemiz gerekir. Dijital okuryazarlıkta; yazı yazma, video hazırlama vs. gibi içerik üretmek temel amaçlardan biridir.

Dijital Okuryazarlığın Boyutları

Dijital okuryazarlık, 3 farklı boyutta incelenir bunlar;

• Sosyal/Duygusal Boyutu: Teknolojinin sürdürülebilir bir iletişim aracı olması, sosyalleşme ve etkili kullanılması bu boyutta görülmektedir.

• Bilişsel Boyut: Bireyin ulaştığı bilgiyi eleştirmesi, bilgi üretirken yasal ve ahlaki konulara dikkat etmesi, bilgiyi doğru bir şekilde değerlendirmesi bilişsel boyut içerisinde yer alır.

• Teknik Boyutu: Teknolojinin teknik anlamda öğrenilmesi ve kullanılmasını kapsayan bilgi ve becerilerdir. Web kaynakların kurulumunu ve kullanımını da kapsamaktadır.